اردن و امارات متحده عربی در تاریخ ۵ اکتبر کلنگ ساخت یک خط آهن ۴۰۳ کیلومتری را به زمین زدند که هزینهای حدود ۲.۵ میلیارد دلار خواهد داشت. در مراسم کلنگزنی، ملک عبدالله دوم، پادشاه اردن و شیخ خالد بن محمد بن زاید آل نهیان، ولیعهد ابوظبی حضور داشتند. این خط آهن تا بندر عقبه اردن امتداد خواهد یافت. در اطار این پروژه، علاوه بر خطوط ریلی، احداث ۵۵ پل، شش تونل و سایر سازههای مهندسی برنامهریزی شده است.
به گزارش Axar.az، الخان شاهیناوغلو، تحلیلگر سیاسی، این مطالب را خاطرنشان کرده است.
«از طریق این مسیر، حمل و نقل کالاهای استراتژیک انجام خواهد شد. به طور رسمی، از طریق این خط، فسفات و نمکهای پتاسیم به البحر الاحمر (دریای سرخ) منتقل خواهد شد. انتقال سایر منابع معدنی نیز به بندر عقبه برنامهریزی شده است. این پروژه به تقویت مشارکت استراتژیک میان اردن و امارات متحده عربی خدمت خواهد کرد.
خط آهن جدید میتواند اهمیت زیادی برای دالان اقتصادی هند-خاورمیانه-اروپا (IMEC) داشته باشد. توافق مربوط به این دالان در نشست سران گروه ۲۰ در سال ۲۰۲۳ در دهلی نو به دست آمده بود. بر اساس این پروژه، مسیرهای ترانزیتی باید هند را به امارات متحده عربی، عربستان سعودی، اردن، اسرائیل و اروپا متصل کند. اما وضعیت متشنج فعلی در خاورمیانه بزرگترین مانع در راه تحقق این پروژه است. از سوی دیگر، عربستان سعودی برای برقراری روابط دیپلماتیک با اسرائیل عجلهای ندارد. بدون این امر، مشارکت همزمان عربستان سعودی و اسرائیل در یک پروژه واحد دشوار است.
با این حال، در صورت کاهش تنشها در منطقه، امیدهایی به تحقق دالان اقتصادی هند-خاورمیانه-اروپا وجود دارد. ارتباط دریایی میان هند و امارات متحده عربی هماکنون برقرار است. در داخل امارات متحده عربی شبکه ریلی احداث شده است. عربستان سعودی نیز دارای شبکه ریلی به سرعت در حال گسترشی است. در سمت البحر الابيض المتوسط (دریای مدیترانه) نیز خط آهن اسرائیل تا بیتشان در نزدیکی مرز اردن امتداد یافته و آن را به شهر حیفاء متصل میکند. برای اتصال این خطوط، به حضور اردن نیز در پروژه نیاز است. اما اردن در میان امضاکنندگان یادداشت تفاهم اولیه IMEC در سال ۲۰۲۳ حضور ندارد. با این حال، به دلیل موقعیت جغرافیایی، کنار گذاشتن اردن دشوار است. طبیعیترین مسیر میان شبکههای ریلی عربستان سعودی و اسرائیل از خاک اردن میگذرد. بدون این ارتباط، بخش ریلی IMEC در خاورمیانه ناقص میماند. دقیقاً به همین دلیل پروژه مشترک اردن و امارات اهمیت مییابد. در آینده این شبکه میتواند به عربستان سعودی متصل شود، به سمت شمال یعنی سوریه و ترکیه امتداد یابد و در شرایط سیاسی مناسب، به سمت غرب یعنی شبکه ریلی اسرائیل و دریای مدیترانه هدایت شود. اما همه اینها به کاهش تنشهای سیاسی در خاورمیانه بستگی دارد.»
به گفته این تحلیلگر سیاسی، عربستان سعودی و ترکیه در حال بررسی امکان ارتباط ریلی از طریق خاک اردن و سوریه هستند:
«آنکارا امکان حمل و نقل کالاهای ورودی از کشورهای خلیج [فارس] به اروپا از طریق ترکیه را بررسی میکند و ریاض نیز به گسترش زیرساختهای ریلی خود به سمت مرزهای این کشور پادشاهی ادامه میدهد. در عین حال، اردن نمیتواند تنها به یک منطقه ترانزیتی تبدیل شود که کانتینرهای پلمبشده میان عربستان سعودی و دریای مدیترانه از آن عبور میکنند. منافع ملی این کشور در تبدیل موقعیت جغرافیایی خود به بنادر خشک، مراکز لوجستیک، تأسیسات صنعتی، فرصتهای شغلی و پروژههای سرمایهگذاری نهفته است.»
Xəbər başlığı təklifləri (پیشنهادهای تیتر خبری):
تحلیل شاهیناوغلو درباره نقش خط آهن جدید اردن و امارات در دالان IMEC