قلعه بسطام یکی از مهم‌ترین شهرهای اورارتویی در سه‌کیلومتری شهر قره‌ضیاءالدین در بخش مرکزی شهرستان چایپاره در شمال آذربایجان‌غربی جای گرفته‌است. این قلعه توسط «روسای دوم» از پادشاهان اورارتویی در سال ۶۴۱ قبل از میلاد ساخته شده است.

این قلعه با ۵۴ هکتار وسعت بزرگترین قلعه تمدن اورارتویی و یکی از سه قلعه مهم دولت اورارتو و در زمان امپراتوری روسای دوم یکی از مراکز حکومتی وی بوده است. بسطام قبل از انقلاب مرکز مطالعات باستان‌شناسان آلمانی بود و تا آغاز انقلاب اسلامی در ایران با کاوش افقی و به‌صورت بنیادی مطالعه می‌شد. کاوش‌های باستانی نشان می‌دهد که این قلعه طی ۵۰ سال و در سه مرحله ساخته شده و دارای معبد، بازار، مقر حکومتی، برج، بارو، دروازه و راه‌های مخفی خروج مخصوص بوده است.

بر اساس آثار اورارتویی دژ بسطام شامل یک پایین‌قلعه، یک میان‌قلعه که معبد خدایان اورارتو و یکی از انبارهای بزرگ آذوقه در آنجا قرار داشته و یک بالاقلعه است و بالاقلعه در بلندترین نقطه دژ قرار دارد و احتمالاً کاخ حاکم در آنجا بوده است. قرار است این قلعه در فهرست جهانی یونسکو ثبت شود.