بند جدید در قرارداد صلح: به دلیل ناتوانی تقریباً هشتصد میلیاردی بابت اشغال سی ساله بیست درصد اراضی آذربایجان، ایروان می تواند با واگذاری قسمتی از اراضی خود غرامت را بپردازد.
به گزارش Axar.az، سخنرانی دیروز رئیس جمهور الهام علیاف در اولین اجلاس هفتم مجلس ملی در واقع برنامه ای برای چالشهای کشور، استراتژی ملی و جهت گیریهای عملی نمایندگان بود.
رئیس جمهور بر مذاکرات صلح ارمنستان و آذربایجان، سیاست رسمی ایروان برای کند کردن هر چه بیشتر روند و اجتناب از توافق صلح و ادامهی تسلیحات تاکید کرد. یکی از جدیترین مسائل این است که ارمنستان به دلیل سیاست ۳۰ ساله اشغالگری خود مجازات نشد، علیرغم امضای کاپیتولاسیون(پذیرش شکست)، به عنوان یک مدعی برابر در میز مذاکره عمل کرد، مطالباتی را مطرح کرد و در واقع سعی کرد بندهای مهم توافقنامه صلح را حذف کند.
رئیس جمهور به درستی بین آلمان فاشیست و ارمنستان فاشیست تشابهاتی را ترسیم کرد و توجه را به "فعالیت" برخی از قدرت ها جلب کرد تا مسئولیتی در قبال جنگ، اشغال و تخریب صدها شهرک و بیابان زایی اراضی اشغالی آذربایجان را در دوران اشغال توسط ارمنستان بر عهده نگیرند، در حالی که اولی به مجازات محکوم شد.
پس از امضای کاپیتولاسیون آلمان، تحریم های نظامی علیه آن اعمال شد و کشورهایی که زمانی برای تسلیحات و ارتش آلمان محدودیت ایجاد کردند، اما در مورد ارمنستان از جمله فرانسه، سلاح های سنگین در اختیار متجاوز شکست خورده قرار دادند و صندوق صلح اروپا نیز بودجه ای را برای خرید تسلیحات به ایروان اختصاص داد تا شعله هاس جنگ در منطقه همچنان مشتعل بماند!
آذربایجان تنها به بهای قدرت ارتش و خون سربازان خود به اشغال ۳۰ ساله ارمنستان پایان داد و حاکمیت خود را در سرزمینهای شناخته شده بین المللی خود مجدداً برقرار کرد. برخی کشورها در مورد تضمین و پرداخت غرامت به حاکمیت آذربایجان ابهام ندارند: اما به دلیل مداخله نظامی روسیه در اوکراین، کشورهایی که حمایت بیپایان نظامی-اقتصادی و حتی با ارسال مزدوران جنگی از کییف داشتند و دهها هزار تحریم علیه روسیه اعمال کردند، نه تنها در طول دورههای اخیر به نفع حقایق و جنایاتی که بر علیه آذربایجان صورت گرفته، سکوت کردند، اما برعکس، برای ادامه اشغالگری ارمنستان، با مذاکرات کسل کننده شرایط ایجاد کردند. آنها پس از آزادسازی سرزمینهای آذربایجان، سعی کردند به بهانه به اصطلاح «حقوق ارامنه قره باغ» بر علیه آذربایجان توطئهچینی کنند. با این حال در مواجهه با اوکراین، روسیه در ابتدا تمایل خود را برای دفاع از "حقوق" بیش از ۴ میلیون روس ساکن دونباس ابراز کرد و در آن زمان این خواسته های کرملین به طور کلی نادیده گرفته شد.
ارمنستان کاپیتولاسیون را امضا کرده است و کاپیتولاتور(طرف شکست خورده و متجاوز) تعهدات خود را دارد. بلافاصله پس از جنگ ۴۴ روزه تحقیقات در مورد محاسبه خسارات وارده به آذربایجان آغاز شد و کارشناسان بین المللی نیز برای این منظور وارد عمل شدند. در ارزیابیهای اولیه تخمین زده می شد که، آذربایجان در اثر اشغال ارمنستان ۸۰۰ میلیارد خسارت دیده است. البته رقم دقیق پس از تکمیل ارزیابی کامل و تأیید بین المللی مشخص خواهد شد.
در حال حاضر مقامات نهادهای بین المللی و قدرتهای بزرگ با دیدن قره باغ و زنگهزور شرقی می توانند با چشمان خود ببینند که ارمنستان در طول ۳۰ سال اشغال چه آسیبهای وحشتناکی به آذربایجان وارد کرده است: مراکز شهری-منطقهای، شهرهای بزرگ و صدها روستا از بین رفته، صدمات وحشتناکی به طبیعت وارد شده، بسیاری از مناطق به وسعت هزاران کیلومترمربع به بیابان تبدیل شده، منابع زیرزمینی و سطحی غارت شده است، علاوه بر این، نزدیک به ۱ میلیون مین در خاک آذربایجان کار گذاشته شده است که میتواند عامل تخریب و صدمات جانی و مالی بسیاری در آینده نیز برای آذربایجان باشد.
ارمنستان مسئول همه اینهاست و محکوم به پرداخت غرامت است. پس از پایان جنگهای بزرگ، بازپرداخت غرامت مالی توسط کشور متجاوز و شکست خورده همواره در قرارداد صلح منعکس می شود. بنابراین:
۱. توافقنامه صلح امضا شده با ارمنستان باید منعکس کننده موضوع پرداخت غرامت مالی ایروان به صورت رسمی باشد.
۲. نحوه پرداخت غرامت برای خسارت مادی که ارمنستان متقبل شده است باید تعیین شود.
البته شرایط اقتصادی کنونی ارمنستان اجازه پرداخت یک باره این غرامت را نمی دهد. بدین ترتیب:
الف) فرانسه یا بنیاد صلح اروپا که مقدار زیادی اسلحه را به صورت رایگان در اختیار ارمنستان قرار می دهند، می توانند در پرداخت غرامت به ارمنستان کمک کنند.
ب) اگر ارمنستان نتواند غرامت مالی را جبران کند، می تواند امتیازات ارضی خاصی به آذربایجان بدهد - اگر پرداخت غرامت ۸۰۰ میلیاردی مشکل باشد، ارمنستان باید از حق حاکمیت خود بر برخی سرزمینها به نفع آذربایجان صرف نظر کند یا در محدوده جغرافیایی خاصی حقوق حاکمیتی کاربردی در آن قلمررا به آذربایجان بدهد.
مجازات ارمنستان را باید از نقطه نظر سرنوشت کشور اشغالگر در جهان دید و همه باید بدانند که تلاش برای حمله و تجاوز به اراضی شناخته شدهی بینالمللی منجر به مجازات شدید تا از دست دادن حاکمیت کشور اشغالگر می شود. در غیر این صورت، قدرتهای جهانی نمی توانند با یک الگوی عادلانه با اشغالگران برخورد کنند.
در عین حال، این میتواند راه را برای بازگرداندن صلح طولانیمدت در منطقه هموار کند و تضمین نماید که آرمانهای بدخواهانهای که ارامنه د ارند و احتمال دارد دوباره منطقه را به خطر اندازد، در تاریخ دفن خواهد شد.