یک سال پیش، بسیاری از سیاستمداران، مفسران و محققان منطقه پسا شوروی تقریباً یک نظر داشتند: مناقشه قره باغ به پایان رسیده است. آذربایجان ظرف دو روز (در واقع در ۲۳ ساعت و ۴۳ دقیقه - ویرایش) عملیات نظامی انجام داد و قلمرو "دقر" شناسایی نشده را تحت کنترل گرفت. به عبارت دقیق تر، بخش باقی مانده آن پس از جنگ دوم قره باغ در سال ۲۰۲۰.
به گزارش Axar.az، سرگئی مارکدونوف، کارشناس سیاسی روسیه، طرفدار ارمنستان در این مورد در شبکه های اجتماعی نوشت.
"رهبری دولت خودخوانده قره باغ" از خلع سلاح تشکیلات نظامی {منظور گروه های تروریستی جدایی طلب ارامنه - ویرایستار} و لغو این نهاد که نزدیک به سی سال یکی از مهم ترین عوامل سیاست قفقاز بوده است، خبر داد.
در طول سال، به نظر می رسد وضعیت جدید به دست آمده در سپتامبر ۲۰۲۳ بیشتر تقویت شود. جمعیت ارمنی قره باغ را ترک کردند. این رویداد که به عنوان یک پیروزی ملی آذربایجان تلقی می شود، به عنوان یک فاجعه وحشتناک در ارمنستانمحسوب می شود. و نه یک، بلکه چندین نسل از ارامنه باید با این آسیب روحی-ملی زندگی کنند. اما دولتمردان رسمی ایروان متوسل به لفاظی های فاشیستی نمی شود، برعکس، با شرایت جدید موافقت می کنند و به خاطر ارمنستان واقعی درباره خداحافظی با «ارمنستان تاریخی-خولیایی» صحبت می کنند. بازیکنان خارجی در این زمینه فعال نیستند. در قالب جنگ سرد ۲.۰، روسیه به عنوان تهدید اصلی برای غرب تلقی می شود. و به همین دلیل است که ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا در تلاش هستند تا در این راستا با ارمنستان و آذربایجان گفت و گو کنند. آنها با معرفی خود به عنوان ناظم اصلی، روسیه را "غایب" می دانند. این دور از واقعیت است، اما چنین ایده هایی در میان مردم منتشر شده است.
پس داستان تمام شد، فراموشش کنید؟ اول از همه، خلاصه کردن برخی از نتایج و تبیین مدلهای توضیحی یک سال پس از جنگ سوم قره باغ مهم است:
تشدید جدید درگیری ارمنستان و آذربایجان در سال ۲۰۲۳ بار دیگر نشان داد که درگیری های قومی سیاسی طولانی مدت در مناطق وسیعی از اتحاد جماهیر شوروی سابق هنوز عمدتاً با تکیه بر زور حل و فصل می شود. هیچ تقاضای سیاسی برای مذاکره و سازش در جوامع درگیری وجود ندارد. در مورد قره باغ، باید توجه داشت که آذربایجان در واقع به دومین کشوری پس از روسیه تبدیل شده است که می تواند وضعیت موجود را به نفع خود بشکند.
با این حال، باید به صراحت اعلام کرد که درگیری بین دو جمهوری قفقاز {ارمنستان و آذربایجان - ویراستار} در شرایط جدید هنوز پایان نیافته است. هیچ معاهده صلحی وجود ندارد (اگرچه نسخه دهم آن در حال حاضر مورد بحث قرار گرفته است)، یک مرز مشخص. در آینده، حتی در مورد چگونگی اصلاح قانون اساسی ارمنستان برای جلوگیری از اشارات انتقامجویی ارضی اختلافاتی وجود دارد. اما مهمترین چیز وضعیت روحی دو کشور درگیر در مناقشه است. افسردگی و ناامیدی ارامنه مظهر تمایل آنها به سازش نیست، بلکه بیشتر مظهر ضعف و کمبود منابع خاص است. شور و شوق آذربایجانی ها نه میل به سازش، حتی از موضع پیروز، بلکه بیشتر تمایل به نشان دادن شجاعت و موفقیت است.
سرگئی مارکدونوف در پایان افزود: بنابراین، فصل مهمی از تاریخ بسته شده است، اما هنوز باید فصل های جدید نوشته و خوانده شود!»